એક રૅશનાલીસ્ટનું મનોમન્થન

જેઓ માત્ર ઉમ્મરે જ મોટાં થયાં છે; પરન્તુ જેમનામાં સમજણ ઉગી નથી તેવી દુ:ખી વ્યક્તીઓ, ‘ઈશ્વર’ તરફ ઢળે તો તેની તરફનો આપણો અભીગમ કેવો હોવો જોઈએ? સીગારેટ અને માળા વચ્ચે,…

શું ધર્મશાસ્ત્રોમાં લખેલી બધી વાતો સાચી છે?

હું શ્રીલંકામાં ‘યુનાઈટેડ નેશન્સ’ની સેવા બજાવતો હતો. કેન્ડી શહેરમાં એક વહેલી સવારે હું ચાલવા નીકળ્યો હતો. રસ્તામાં એક અજાણ્યા ભાઈ સામે મળ્યા. સફેદ ટી શર્ટ અને વાદળી ચડ્ડી પહેરેલા સોહામણા…

છે ને, આ સદીનો ચમત્કાર!

એમ.એલ.એ., મન્ત્રી, સીનેસ્ટારો, સંગીતકાર, જીલ્લા પંચાયતના પ્રમુખ, ડી.એસ.પી., ન્યાયાધીશો અને કેટલાય આઈ.એ.એસ. ઑફીસરોની લોકપ્રીયતા, નામના તથા સામાજીક પ્રતીષ્ઠાનો લાભ લેનાર જ્યોતીષી શ્રી. કે. એચ. પાઠકે કઈ આગાહી કરી? તેમની આગાહી…

રૅશનાલીઝમ અને તેનો પાયો

રૅશનાલીઝમનો જીવાતુભુત સમ્બન્ધ બુદ્ધી સાથે નહીં; પરન્તુ ‘રીઝન’ એટલે કે વીવેકશક્તી સાથે છે. સત્ય–અસત્ય, સારું–ખોટું અથવા તો વસ્તુને યથાર્થ રીતે પારખવાની, પ્રમાણવાની શક્તી તે વીવેક, દા.ત.; ‘હનીર–ક્ષીર વીવેક’ એટલે પાણી…

શું ચઢીયાતું ? વીજ્ઞાન કે અન્ધશ્રદ્ધા ?

શું ચઢીયાતું ? વીજ્ઞાન  કે અન્ધશ્રદ્ધા ? –અરવીંદ કે. પટેલ ચઢીયાતું એટલે શું.....? સાદી ભાષામાં કહેવું હોય તો ......થી આગળ. ગુણ લક્ષણમાં એકબીજાથી વધુ... પછી એ વ્યક્તી– વ્યક્તી હોય, માનવ…

ભારતે દુનીયાને કેટલું આપ્યું છે?

ભારત પાસે દુનીયાને આપવા જેવુ ઘણું હતું. એમાંથી ભારતે કેટલું આપ્યું છે અને દુનીયાએ કેટલું લીધું કે અપનાવ્યું છે એના પર એક નજર કરીએ… Continue reading "ભારતે દુનીયાને કેટલું આપ્યું…

તથાગત અને સેક્યુલર ધર્મ : હું જે જેવું છે, તેવું જ શીખવાડું છું

(ચીત્ર સૌજન્ય :  લેખકશ્રીની ‘ફેસબુક’ પોસ્ટ) તથાગત અને સેક્યુલર ધર્મ : હું જે જેવું છે, તેવું જ શીખવાડું છું –રાજ ગોસ્વામી સમકાલીન સમયના બ્રીલ્યન્ટ બ્રીટીશ ફીલોસોફર અલેન ડી. બોટોને 2012માં…

જ્યોતીષીઓની ખોટી પડેલી આગાહીઓની હોળી

ડૉ. કોવુરનો જન્મદીવસ અને નીર્વાણદીવસને અનુલક્ષીને રૅશનાલીસ્ટ અબ્દુલભાઈ વકાનીએ ગુજરાત–સૌરાષ્ટ્ર અને મુમ્બઈના અખબારો–સાપ્તાહીકોમાં અખબારી નીવેદનો છપાવી, જ્યોતીષીઓ જોગ એક ખુબ જ બુદ્ધીગમ્ય પડકાર મુક્યો. તેઓએ 484 જાણીતાં જ્યોતીષીઓને અંગત પત્રો…

રૅશનાલીઝમની બાળપોથી – 03

મહર્ષી દયાનંદજી કહે છે કે ‘વેદોમાં મુર્તીપુજા નથી, ગંગાપુજા નથી... બધા સમ્પ્રદાયો વેદવીરોધી છે. તેઓ વીજ્ઞાનની વીરુદ્ધ પ્રચાર કરે છે અને સામાજીક ચેતનાને નષ્ટ કરે છે.’ મહર્ષીએ વર્ણભેદ રહીત, નાતજાત,…

ચુસ્ત ત્રીકોણ (પરમ્પરા, સંસ્કૃતી, ધર્મ)

સંસ્કૃતી, પરમ્પરા કે પછી ધાર્મીકતા/આધ્યાત્મીકતાના નામે આપણે કેટલાય બીનજરુરી ટાયફાઓ કરીએ છીએ. ‘તાર્કીક’ બનવાના સીલેબસમાં સામેલ કરવા યોગ્ય આ લેખ તર્કશીલ એવાં ‘અભીવ્યક્તી’ પરીવાર માટે પ્રસ્તુત છે... Continue reading "ચુસ્ત…